MATHBONE JOURNAL

แก้สมการ 3(2x − 1) = 4x + 9 พร้อมอธิบายทุกขั้น

จากแนวคิดตาชั่งสู่การกระจายวงเล็บและตรวจคำตอบด้วยการแทนค่า

ภาพประกอบ: นักเรียนมัธยมอธิบายวิธีคิดกับครูโดยใช้ตาชั่งและบล็อกไม้
ภาพประกอบบรรยากาศการเรียนรู้

มัธยมศึกษา

โจทย์: หาค่า x ที่ทำให้สองข้างเท่ากัน

กำหนดให้ 3(2x − 1) = 4x + 9 เป้าหมายคือหาค่า x ที่ทำให้ค่าทางซ้ายเท่ากับทางขวา เครื่องหมายเท่ากับจึงบอกความสัมพันธ์ของสองนิพจน์

กระจายวงเล็บ แล้วลดพจน์ตัวแปร

ใช้สมบัติการแจกแจงได้ 6x − 3 = 4x + 9 ลบ 4x จากทั้งสองข้าง จะได้ 2x − 3 = 9 จากนั้นบวก 3 ทั้งสองข้าง จึงได้ 2x = 12 และหารด้วย 2 ได้ x = 6

ตาชั่งแทนความเท่ากันของสองข้าง ขั้นตอนแก้สมการต้องคงความเท่ากันไว้จนได้ x = 6
มองภาพ แล้วเชื่อมกับวิธีคิด

ตาชั่งแทนความเท่ากันของสองข้าง ขั้นตอนแก้สมการต้องคงความเท่ากันไว้จนได้ x = 6

ดูภาพขนาดใหญ่ ↗

ทำไมจึงต้องทำเหมือนกันทั้งสองข้าง?

นึกถึงตาชั่งที่สมดุล การนำปริมาณเท่ากันออกจากทั้งสองข้างยังคงความเท่ากันไว้ คำว่า “ย้ายข้างเปลี่ยนเครื่องหมาย” เป็นทางลัดในการเขียน แต่ผู้เรียนควรอธิบายได้ว่าจริง ๆ แล้วบวกหรือลบอะไรจากทั้งสองข้าง

ตรวจคำตอบและลองต่อ

แทน x = 6 ทางซ้ายได้ 3(12 − 1) = 33 ทางขวาได้ 24 + 9 = 33 จึงเป็นคำตอบที่ถูกต้อง ลองต่อ: 2(3x + 1) = 5x + 8 จะได้ x เท่าไร? จะได้ x = 6 เช่นกัน และแทนกลับแล้วทั้งสองข้างมีค่า 38

ลองต่อยอดไปด้วยกัน

เลือกกิจกรรมให้เหมาะกับพื้นฐานและความพร้อมของผู้เรียน แล้วชวนกันอธิบายสิ่งที่สังเกต อ่านหลักสูตรหรือคู่มือผู้ปกครองเพิ่มเติมได้ด้านล่าง

← กลับไปดูบทความทั้งหมด